De EU zet zich schrap: De sluipende dreiging van een dodelijke hybride aanval

De EU bereidt zich voor op een dodelijke 'hybride aanval' Europese hoofdsteden bereiden zich in het geheim voor op de mogelijkheid van een grootschalige hybride aanval – zoals sabotage, cyberaanvallen of andere verborgen operaties – door Rusland, waarbij mogelijk meerdere burgerslachtoffers vallen. Volgens diplomaten is het wachten op dodelijke slachtoffers "slechts een kwestie van tijd", gezien de recente toename van incidenten, zoals een drone met explosieven bij de luchthaven van Leipzig, brandstichting en gezonken schepen in de Zwarte Zee.

Tijdens overleggen tussen EU-diplomaten wordt gesproken over de inzet van noodhulpteams, het vrijmaken van noodfondsen en effectieve crisiscommunicatie. Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen heeft daarnaast een nieuw "noodveiligheidsprotocol" voorgesteld.

Knelpunten en onderlinge verdeeldheid Deze voorbereidingen leggen echter flinke verdeeldheid binnen de EU bloot over de rol die de unie moet spelen op het gebied van veiligheid:

• Overlap met de NAVO: Sommige lidstaten en experts waarschuwen dat de EU de kerntaken van de NAVO dreigt te dupliceren. Dit kan leiden tot verwarring en tragere besluitvorming tijdens een crisis. Deskundigen adviseren een duidelijke taakverdeling: de NAVO richt zich op inlichtingen en afschrikking (militair), terwijl de EU zich focust op de civiele noodhulp.
• Angst voor lekken: Er is wantrouwen over de veiligheid van informatie binnen de EU-structuren. Sommige Oost-Europese landen zijn huiverig om gevoelige inlichtingen met de EU te delen, uit angst dat deze via landen met nauwe banden met Rusland (zoals het Hongarije uit eerdere incidenten) in Moskou belanden. Voor echte geheimen geeft men de voorkeur aan de zwaarder beveiligde NAVO-kanalen.
• Onnodige bureaucratie: Diverse diplomaten vinden dat de EU geen nieuwe, complexe veiligheidsstructuren moet optuigen, maar simpelweg gebruik moet maken van goed functionerende bestaande crisismechanismen, zoals het IPCR (dat ook tijdens de pandemie werd ingezet).