Krzyżacy I. Od opieki nad chorymi do wielkiej ekspansji

Zakon Krzyżacki powstał w 1190 roku jako szpital pod murami Akki podczas III krucjaty — organizacja charytatywna, nie militarna, wzorowana na joannitach, zatwierdzona przez Innocentego III w 1199 roku jako Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie.

W ciągu następnego stulecia ten sam zakon przeniósł się z Ziemi Świętej na pogranicze chrześcijańskiej Europy i zbudował państwo nad Bałtykiem — bo instytucje rzadko robią to, do czego zostały powołane.

Początki zakonu krzyżackiego nie wiążą się z podbojem ziem nad Bałtykiem, lecz z wydarzeniami rozgrywającymi się podczas III krucjaty i oblężenia Akki. W trakcie walk o miasto powstał szpital przeznaczony dla pielgrzymów i krzyżowców pochodzących ze Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Jego zadaniem była opieka nad rannymi i chorymi uczestnikami wypraw krzyżowych.

Pod koniec XII wieku wspólnota otrzymała od papieża przywileje, które uniezależniały ją od miejscowej władzy kościelnej i pozwalały na wybór własnego przełożonego. Był to istotny krok w procesie przekształcania szpitalnej wspólnoty w samodzielną organizację religijną.

W 1199 roku papież Innocenty III zatwierdził powstanie Zakonu Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie. Nowa organizacja połączyła dwa elementy charakterystyczne dla wcześniejszych zakonów rycerskich. W działalności militarnej wzorowała się na templariuszach, natomiast w zakresie opieki nad chorymi nawiązywała do tradycji joannitów.

Początkowo Krzyżacy byli jednym z wielu zakonów działających w realiach wypraw krzyżowych. W ciągu następnego stulecia ich główny obszar aktywności przesunął się jednak z Ziemi Świętej do Europy Środkowej. To właśnie tutaj, na pograniczu chrześcijańskiego świata i ziem zamieszkałych przez Prusów, rozpoczęli budowę własnego państwa zakonnego.

Wesprzyj podcast
Buy coffee for Podcast Miejsca Nieoczywiste
Miejsca Nieoczywiste - Suppi by Patronite