18 Alertheid

Ik heb iets vreemds ontdekt. Ik ben minder alert zonder hoortoestellen in. Het zou beter zijn als ik juist dan beter oplet, qua veiligheid. 

(eigen foto van bril, hoortoestellen en spiegeltje)

Volledig transcript 

Dit is de podcast 'Evenwicht, je leven'. De enige podcast over ons zintuig 'evenwicht'. Je luistert naar Paula Hijne. Ik ben auteur van het boek 'Evenwicht, in uitvoering'.

In dat boek ga ik in op het zintuig 'evenwicht', maar ook over andere zintuigen die we hebben, die in combinatie werken met het evenwicht. En deze aflevering gaat specifiek over twee andere zintuigen die weliswaar heel belangrijk zijn voor ons evenwicht, maar het gaat even iets minder over dat evenwicht, maar meer over ..ehm.. de alertheid die ik heb als het gaat over de zintuigen gehoor en zicht. Dit is seizoen 9, aflevering 18: Alertheid.

Mensen die slechtziend zijn die gaan beter horen. Ze leren dan de nuances van geluiden herkennen. Dan horen ze of ze vlakbij de muur zijn of dat ze juist in een hele open ruimte komen. Die mensen die worden dus qua gehoor steeds alerter, omdat juist het zicht ontbreekt.

Ik heb niet zo'n goed gehoor en dat wordt steeds... zelfs meer gehoorverlies, en mijn zicht wordt ook steeds iets minder. En gelukkig is dat met een hoortoestel en met een bril goed op te vangen. Maar zonder bril en hoortoestellen dan zie en hoor ik heel veel minder. Deze zintuigen kunnen elkaar dus niet versterken. Door minder te zien, wordt mijn gehoor niet beter. Want juist die nuances in al die geluiden kan ik echt helemaal niet meer opvangen. Dat kan ik met hoortoestellen wel, maar zonder hoortoestellen hoor ik die verschillen helemaal niet meer. En andersom ook niet. Door minder te horen, ga ik niet beter zien. Dus ik ben heel blij met die bril die ik heb.

Maar wat is alertheid dan? Alertheid is een mentale toestand van waakzaamheid. Je hebt dan volledige aandacht voor je omgeving en de prikkels van buitenaf. En daardoor reageer je heel snel en adequaat op veranderingen in die omgeving. Een ander woord voor alertheid is oplettendheid, maar ook opmerkzaamheid. Dan vind ik opmerkzaamheid niet helemaal passen bij alertheid. Ik vind het toch echt wat anders. Want in de vorige aflevering, in de vorige podcast-aflevering, over roerloos, was ik juist heel opmerkzaam voor mijn omgeving. Maar ik was niet per se direct alert. Ik zou niet snel hebben kunnen reageren toen, als er iets in mijn omgeving gebeurd was. Dus ik was niet alert, ik was wel opmerkzaam. Ik zag wat er gebeurde om me heen.

En je zou dus denken dat ik zonder hoortoestellen veel alerter zou zijn. Dat ik dan veel beter op zou letten, wat er in mijn omgeving allemaal afspeelt. Maar zonder hoortoestellen dan voelt het alsof ik in een soort bubbel loop, alsof ik een soort scherm om me heen heb, waar de geluiden allemaal niet door naar binnen kunnen komen. En ik heb dus ontdekt, dat ik niet waakzamer om me heen kijk. Terwijl ik dat beter wel zou kunnen doen, want dat zou natuurlijk veel veiliger zijn.

Als ik buiten of in het donker loop, met mijn bril op, dan lijkt het alsof ik wel iets beter hoor. Maar dat is natuurlijk helemaal niet zo. Maar met bril ben ik dan wel iets alerter dan zonder bril. Omdat ik toch wat scherper zie. En toch heb ik dan minder in de gaten wat er in mijn omgeving gebeurt. Wat mij ook is opgevallen is, als ik zonder hoortoestel en bril loop, dat ik dan minder oplet hoe en waar ik loop. Dus niet eens direct op mijn omgeving, maar op mezelf, hoe ik zelf beweeg. Ik struikel dan veel eerder en ik bots veel eerder ergens tegenaan. Andersom, met bril op en hoortoestellen in, voel ik veel beter met mijn voeten op wat voor ondergrond ik loop en zie ik natuurlijk veel beter. Waardoor de kans op struikelen veel minder is en ik voorkom zo ook dat ik ergens tegen aan bots. Ik vind dat best tegenstrijdig. Of komt het, omdat zowel mijn gehoor als zicht allebei achteruitgaan en dat het daardoor moeilijker wordt om alert te blijven?

Ik heb ook nog een ander voorbeeld. Ook van afgelopen zomer. Ik heb er zelf eens goed opgelet en ik dacht ik ga dit onthouden, ik ga het even opschrijven. Dat heb ik dus gedaan en vandaar dat ik nu deze podcast kan maken. Wij fietsen altijd met spiegels. Ik heb twee spiegels, mijn man heeft ook één spiegel op zijn fiets. Zodat we achteropkomend verkeer makkelijker kunnen zien. Hoef je niet steeds om te keren, hoef je niet om te kijken. Je ziet het al in je spiegels als er verkeer aankomt. En met name ook als je de auto's niet hoort aankomen, als het elektrische auto's zijn. Of als het fietsen zijn die je ook niet kan horen. Dan kun je dat toch zien, dat ze achteropkomen. En dan gingen we wandelen en dan tijdens dat wandelen, dan wilde ik ineens ook weten wat er achter me gebeurde! Dus ik ging op zoek naar mijn spiegel, zo van ik weet ongeveer op welke hoogte die spiegels zitten, maar ja, daar zit natuurlijk helemaal geen spiegel als je loopt (ha). Het gekke is, mijn man had het ook wel, die herkende ook wel dat je, dat je dan gewend bent aan het achteruit kijken door die spiegel, dat je dus kan zien wat er achter je gebeurt. En dat je dat dus niet hebt tijdens het wandelen.

Nu heb ik hier thuis, heb ik wel zo'n spiegeltje, dat kan ik om mijn hand heen doen. Dat zit dan met klittenband vast en door mijn hand rechtop te houden en een beetje naast me te houden, kan ik zien welk verkeer er achter me aan komt. En nu is het vreemde, je zou denken dat ik zonder hoortoestellen dat spiegeltje heel erg zou missen, en dat is dus niet zo. Met hoortoestellen in en bril op, mis ik dus veel eerder dat spiegeltje. Ik ben dus veel alerter, veel waakzamer als ik dus die hoortoestellen in heb en die bril op heb! Dat is toch gek!!

Zonder hoortoestellen en bril ben ik ook veel trager. En ik let dus écht veel minder op! Het lijkt dus alsof door die verminderde werking van deze zintuigen, alles in mijn brein minder