Send us Fan Mail
Rens en Pepijn sluiten het seizoen af met een wereld die nét niet uit elkaar valt. Amerika gooit de deur dicht voor zijn eigen AI-modellen, China kopieert ze gewoon en zet ze open en downloadbaar op internet, en AI-godfather Yoshua Bengio waarschuwt intussen dat we het hele ding verkeerd om bouwen.
Europa staat ondertussen vast in de aansluitwachtrij van het stroomnet, waar in 2024 voor 7,2 miljard euro aan groene stroom de prullenbak in ging. In Den Haag probeert een opvallend jonge minister de stikstofknoop te ontwarren met doelsturing in plaats van Haagse stalvoorschriften, terwijl buiten de hittegolf duizend Fransen het leven kost en wij ons hardop afvragen of dit het kantelpunt is.
En o ja: Trump sloot een miljardendeal in oorlogsmetaal waar zijn zonen toevallig aan verdienen, en Rusland kiept autobenzine in zijn vliegtuigen. Daarna: hoofd leeg, zomerstop, 7 september weer terug.
De nieuwe AI-koude oorlog: VS versus China
- De VS hield de release van een krachtig OpenAI-model tegen voor niet-Amerikanen, twee weken na het verbod op Mythos. China antwoordt met Z.ai: een gedistilleerde versie van Anthropic 4.8 en GPT 5.5, open-weighted, downloadbaar en even goed in hacken. The Verge
- Yoshua Bengio (Turing Award, meest geciteerde computerwetenschapper) pleit voor Scientist AI: niet trainen om mensen te pleasen, maar om claims over de wereld te beoordelen. Eerlijkheid inbouwen vanaf dag één, net als passieve veiligheid in moderne kernreactoren. Zijn non-profit: LawZero
Europa's energie-file en het Grids Package
- Bijna de helft van de Europese stroom is hernieuwbaar, maar het net is gebouwd voor één centrale en eenrichtingsverkeer. 375 gigawatt aan projecten staat in de wachtrij, meer dan de hele Europese windcapaciteit. In 2024 ging 7,2 miljard euro aan groene stroom verloren.
- Het Grids Package: vergunningen van vijf à tien jaar naar maximaal twee, acht energy highways (Bornholm Energy Island, Harmony Link, Great Sea Interconnector) en 1,2 biljoen euro tot 2040. De bottleneck zit niet in Brussel, maar in nationale uitvoering.
- En Bulgarije is het nieuwe Hongarije: premier Radev blokkeert het 21e EU-sanctiepakket tegen Rusland. EUobserver
Stikstofplannen: van middelsturing naar doelsturing
- Het kabinet wil de uitstoot in 2035 drastisch omlaag: boeren 46% minder, industrie en mobiliteit 50%. Tweederde komt van koeien. Minister Jaimi van Essen zet zones in rond natuurgebieden en wil supermarkten laten meebetalen aan afzet.
- De echte verschuiving: doelsturing. Den Haag schrijft niet langer de stal of techniek voor, maar stelt de norm per grondsoort en laat boeren, onderzoekers en ondernemers het oplossen. Brandstof voor landbouwinnovatie in een land dat na de VS de grootste landbouwexporteur ter wereld is.
De hittegolf en klimaatverandering
- World Weather Attribution: deze Europese hittegolf was vijftig jaar geleden vrijwel onmogelijk. Frankrijk telde zo'n 1.000 extra sterfgevallen, Spanje 108 in vier dagen, vooral 65-plussers. Europa is goed voor 36% van alle hittegerelateerde sterfte wereldwijd.
- In Nederland nog geen oversterftecijfers, wel zinderende nachten die honderd keer vaker voorkomen dan in 2003 en een recordhoge natteboltemperatuur. Plus het airco-dilemma: koelen warmt de wereld verder op. Het Nationaal Hitteplan via RIVM
Trump, wolfraam en familiebelangen
- Terwijl de VS met Kazachstan onderhandelde over een van 's werelds grootste wolfraamreserves, verdienden de zonen van Trump en handelsminister Lutnick al aan diezelfde deal. Dominari Securities nam een belang van 20%, Cantor Fitzgerald haalde 210 miljoen op. De NYT telde veertien bedrijven met familiebanden en federale steun, samen goed voor meer dan 8,9 miljard dollar.
Ruslands brandstoftekort
- Door de oorlog, het conflict met Iran en steeds effectievere Oekraïense droneaanvallen op raffinaderijen overweegt Rusland gewone autobenzine te gebruiken in lichte vliegtuigen. Lager octaangehalte, hoger risico op motorklop en explosies. Yahoo News
Tips en sidequests voor de zomer
- Kijken: het nieuwe seizoen van The Bear en Rivals. Lezen: Jaknikker van Peter Buwalda en Een haas in huis van Chloe Dalton.
- Rens' tip tegen de eeuwige deadlinemodus: sidequests. Kleine zijmissies zonder doel, zonder LinkedIn, zonder dat ze hoeven te slagen. Leer een goocheltruc, bak een brood, bel iemand die je een jaar niet sprak. 28 side quests worth taking
Twee perspectieven, één blik op de toekomst
Rens brengt de journalistieke blik; Pepijn de politiek-maatschappelijke. Allebei zijn we ondernemers. Samen leggen we verbanden die je alleen niet altijd ziet.
We verbinden politiek, technologie, klimaat en maatschappelijke verandering aan de keuzes die organisaties vandaag moeten maken. Onze kracht zit in het gesprek: elkaar aanvullen, uitdagen en scherp houden. En zo het publiek meenemen in een wereld die steeds moeilijker te voorspellen is.
